Superfoods - co to? Czy warto je stosować w codziennej diecie?
Superfoods to naturalne, nieprzetworzone produkty o niezwykle wysokiej wartości odżywczej, które podbijają serca miłośników zdrowego trybu życia na całym świecie. Jedni traktują je jak prawdziwy cud natury, inni postrzegają jako chwyt marketingowy. Czym są superfoods i jakie pokarmy są zaliczane do tej kategorii? Czy super żywność to idealne uzupełnienie codziennej diety czy zbędny dodatek? Jakie superfoods są najlepsze?
Spis treści
Czym są superfoods?
Pojęcie superfoods (superfood, superżywność) odnosi się do produktów spożywczych o wysokiej zawartości składników odżywczych przypadających na niewielką ilość kalorii. Są to naturalne pokarmy bogate w witaminy, minerały, błonnik, kwasy tłuszczowe oraz związki bioaktywne, które cechuje wysoka wartość zdrowotna.
Warto jednak wiedzieć, że nie istnieje formalna definicja naukowa pojęcia superfoods. Termin ten pojawił się w przestrzeni medialnej i marketingowej, m.in. w publikacjach takich jak Nature Nutrition i bardzo szybko został podchwycony przez rynek zdrowej żywności. Dziś superfoods funkcjonują jako kategoria żywności, a nie precyzyjne pojęcie naukowe. Miano superfood nadaje się produktom uznawanym za niezwykle bogate i odżywcze, które wyróżniają się naturalnym pochodzeniem i minimalnym stopniem przetworzenia.
Superfoods a zdrowa żywność
Superfoods to termin, który często jest utożsamiany ze „zdrowymi produktami”, ale pojęcia te nieco różnią się od siebie. Zdrowa żywność obejmuje szeroką grupę produktów spożywczych, które pozytywnie wpływają na funkcjonowanie organizmu. Superfoods to jedynie ich podzbiór - to pokarmy o wyjątkowo wysokiej gęstości odżywczej i często o udokumentowanych korzyściach zdrowotnych. Nie każda zdrowa żywność to superfood, ale każdy superfood może stanowić element wartościowej, zróżnicowanej diety.
Dlaczego superfoods są tak odżywcze?
To, co wyróżnia superfoods, to przede wszystkim wysoka gęstość odżywcza, czyli ilość witamin, minerałów i innych substancji bioaktywnych przypadająca na każde 100 kcal. W praktyce oznacza to, że nawet niewielka porcja może dostarczyć organizmowi sporo wartościowych składników.
Duże znaczenie ma również naturalne pochodzenie. Większość superżywności to produkty, które nie zostały intensywnie przetworzone, a czasem jedynie wysuszone, zmielone lub sproszkowane. Dzięki temu zachowują swój antyoksydacyjny i prozdrowotny potencjał, a organizm łatwiej rozpoznaje i wykorzystuje zawarte w nich cenne związki.
Jakie składniki odżywcze zawierają superfoods?
Superfoods są niezwykle zróżnicowane. Do tej grupy zalicza się m.in. warzywa, owoce, oleje, produkty fermentowane, przyprawy, niektóre zboża. Łączy je bogactwo składników, które wspierają zdrowie i samopoczucie. W ich składzie często znajdują się:
- witaminy: A, C, E, K oraz witaminy z grupy B (B-complex), które wspierają metabolizm i układ nerwowy,
- składniki mineralne: magnez, żelazo, cynk, potas - kluczowe dla pracy mięśni, serca i utrzymania prawidłowego ciśnienia krwi,
- przeciwutleniacze i antyoksydanty: polifenole, flawonoidy, antocyjany o działaniu przeciwzapalnym i neutralizującym wolne rodniki,
- błonnik pokarmowy: wysoka zawartość błonnika jest ważna dla zdrowia jelit, mikroflory jelitowej i regulacji stężenia glukozy we krwi,
- kwasy tłuszczowe omega-3: zdrowe tłuszcze wpływające pozytywnie na zdrowie serca i obniżenie poziomu cholesterolu,
- białko roślinne: szczególnie cenne w diecie roślinnej i przy aktywnym trybie życia.
Superfoods - lista najpopularniejszych produktów
Na listach superfoods często dominują produkty egzotyczne, o których istnieniu niektórzy nawet nie wiedzą. Warto jednak pamiętać, że super żywności jest znacznie więcej. Do tej grupy należą także produkty dobrze znane każdemu, takie jak cynamon, komosa ryżowa, pokrzywa czy orzech włoski. Poniżej znajdziesz listę produktów, która pomoże Ci lepiej odnaleźć się w super jedzeniu.
Egzotyczne superfoods
Trend świadomego spożywania posiłków bazujących na naturalnych składnikach sprawił, że egzotyczne produkty superfood zyskują coraz większą popularność. Dzieje się tak również za sprawą marketingu i mody na „nowości z daleka”. Do najczęściej wymienianych egzotycznych superfoods należą:
Powyższe produkty są bogate w antyoksydanty, nienasycone kwasy omega-3, witaminę C, a także w składniki mineralne, takie jak potas, cynk, magnez, żelazo. Często kosztują jednak więcej i wymagają transportu na duże odległości.
Polski superfood - lokalne alternatywy
Coraz częściej mówi się o polskim superfood, który pod względem wartości odżywczych nie ustępuje egzotycznym produktom pochodzącym z dalekich zakątków świata. Co więcej, zapoczątkowany trend na superżywność przypomniał o wielu zapomnianych pokarmach. Do lokalnych produktów superfood zalicza się:
- borówki,
- czarną porzeczkę,
- siemię lniane,
- kaszę gryczaną,
- kozieradkę,
- kiszonki,
- miód,
- czosnek,
- jarmuż.
Te produkty są bogate w błonnik, witaminy, przeciwutleniacze i mają pozytywny wpływ na zdrowie, a przy tym są łatwo dostępne i tańsze.
Polecane produkty Superfoods
Czy warto włączyć superfoods do diety?
Odpowiedź brzmi: tak. Regularne spożywanie superfoods może przynieść realne korzyści zdrowotne, wspierając pracę układu odpornościowego, sprzyjając rozwojowi mikroflory jelitowej czy redukując stany zapalne w organizmie. Dlaczego jeszcze warto włączyć superfoods do diety? Super żywność może pozytywnie oddziaływać na zdrowie serca, poziom cholesterolu i regulację poziomu cukru we krwi, zmniejszając ryzyko rozwoju chorób cywilizacyjnych.
Należy jednak pamiętać, że żywność bogata w wartościowe składniki nie zastąpi zbilansowanego jadłospisu ani zdrowego stylu życia. Największe znaczenie ma różnorodna dieta, a superfoods mogą stanowić jedynie wartościowy dodatek.
Jak włączyć superżywność do diety?
Włączyć superfoods do codziennej diety możesz bardzo prosto, bez konieczności przeprowadzania rewolucji w kuchni. Nasiona chia lub siemię lniane to świetny dodatek do owsianki, natomiast natka pietruszki, jarmuż czy awokado doskonale sprawdzi się jako urozmaicenie sałatki. Ważnym elementem codziennej diety stanowią także należące do grupy superfood kiszonki. Poza tym, że stanowią świetne źródło magnezu, potasu i fosforu, wyróżnia je obecność bakterii kwasu mlekowego, które wspierają mikroflorę jelitową.
Superfoods jako element zdrowej diety
Superfoods mogą wspierać zdrowie, ale tylko wtedy, gdy stanowią część zbilansowanej i dobrze przemyślanej diety. Umiar, różnorodność i świadome wybory żywieniowe mają znacznie większe znaczenie niż włączenie do jadłospisu pojedynczego produktu uznawanego za superfood. Z tego względu super jedzenie warto traktować jako dodatek do zdrowego odżywiania, a nie jako fundament – dzięki temu rzeczywiście pozytywnie wpłyną na Twoje zdrowie i codzienne samopoczucie.
Bibliografia