Cholina - właściwości, objawy i skutki niedoboru

Cholina, inaczej witamina B4 występuje w organizmie człowieka przede wszystkim w fosfolipidach. W czym znajdziemy witaminę B4? Jaką rolę w organizmie pełni cholina? Jakie są objawy i skutki niedoboru lub nadmiaru tej witaminy? Podpowiadamy.

Cholina (witamina B4) – jaką rolę odgrywa w organizmie?

Cholina pełni szereg ważnych funkcji w organizmie. Witamina B4:

  • bierze udział w produkcji lecytyny – fosfolipidu, który jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego oraz reguluje pracę wątroby;
  • bierze udział w regulacji gospodarki lipidowej;
  • reguluje funkcjonowanie układu oddechowego;
  • reguluje pracę układu krążenia oraz uczestniczy w kontrolowaniu funkcji mięśni;
  • wspiera tworzenie osłonek mielinowych, które chronią nerwy;
  • uczestniczy w tworzeniu oraz utrzymywaniu prawidłowej struktury komórek;
  • uczestniczy w tworzeniu acetylocholiny, neuroprzekaźnika niezbędnego do regulowania pracy mózgu;
  • zmniejsza ryzyko rozwoju chorób nowotworowych.
  • Dieta bogata w cholinę może również zmniejszać ryzyko wystąpienia demencji [1].

Cholina (witamina B4) jest ważna dla kobiet w ciąży

Witamina B4 jest bardzo ważna w diecie kobiet ciężarnych oraz karmiących piersią. Cholina jest niezbędna dla rozwoju mózgu i rdzenia kręgowego u płodu, zmniejsza także ryzyko wystąpienia wad wrodzonych. Dieta bogata w cholinę może zapewnić trwałe korzyści poznawcze dzieciom z zespołem Downa oraz uchronić je przed chorobą Alzheimera [2].

Dodatkowo witamina B4:

  • poprawia przepływ krwi w łożysku;
  • wspiera transport substancji odżywczych przez łożysko;
  • zmniejsza ryzyko wystąpienia u dziecka cukrzycy typu II;
  • zmniejsza ryzyko wystąpienia u dziecka nadciśnienia.
Cholina

Jakie są skutki niedoboru choliny?

Niedobory choliny prowadzą do nadmiernego gromadzenia się cholesterolu i triglicerydów w wątrobie i co za tym idzie, powodują stłuszczenie wątroby. W konsekwencji w wątrobie może rozwinąć się przewlekły stan zapalny i może dojść do włóknienia, a nawet marskości i niewydolności narządu.

Poza problemami z wątrobą inne objawy niedoboru witaminy B4 to:

  • bóle głowy;
  • osłabiona pamięć i koncentracja;
  • wahania nastroju i stany lękowe;
  • zaparcia;
  • zmęczenie mięśni.

U kobiet ciężarnych niedobór choliny może zwiększyć ryzyko wystąpienia wad ośrodkowego układu nerwowego u dziecka. Konsekwencje niedoboru choliny w ciąży to także:

  • osłabienie układu odpornościowego dziecka;
  • zaburzenia rozwoju intelektualnego w późniejszym życiu.

Czym grozi nadmiar witaminy B4 w organizmie?

Nadmierne spożycie choliny zdarza się rzadko. Konsekwencje nadmiaru witaminy B4 w organizmie to:

  • biegunka;
  • mdłości;
  • nadmierne pocenie się;
  • spadek ciśnienia tętniczego krwi.

Jakie są naturalne źródła choliny (witaminy B4)?

Cholina jest produkowana w wątrobie w niewielkich ilościach, dlatego należy ją dostarczać razem z dietą.

Główne źródła witaminy B4 to:

  • drożdże;
  • jaja;
  • kiełki pszenicy;
  • orzechy;
  • ryby;
  • suche nasiona roślin strączkowych;
  • wątroba i inne podroby;
  • wołowina.

Cholina w suplementach

U grup narażonych na niedobór choliny (osoby nadużywające alkohol, sportowcy) może być konieczna suplementacja witaminy B4. Jest ona dostępna w suplementach najczęściej w formie dwuwinianu pozyskiwanego z jaj lub mięsa ryb.

Zapotrzebowanie na witaminę B4

Normy na cholinę dla populacji polskiej zostały ustalone na poziomie wystarczającego spożycia (AI). Zaleca się, by dziennie spożywać od 150 do 550 mg choliny [1], przy czym dzienne spożycie wynosi [2]:

  • u niemowląt do 6 miesięcy – 125 mg;
  • u niemowląt do 11 miesięcy – 150 mg;
  • u dzieci w wieku pomiędzy 1-3 lat – 200 mg;
  • u dzieci w wieku pomiędzy 4-9 lat – 250 mg;
  • u chłopców w wieku pomiędzy 10-18 lat – od 375 do 550 mg;
  • u dziewcząt w wieku pomiędzy 10-18 lat – od 375 do 400 mg;
  • u dorosłych mężczyzn – 550 mg;
  • u dorosłych kobiet – 425 mg;
  • u kobiet w ciąży – 450 mg;
  • u kobiet karmiących piersią – 550 mg.

Zapotrzebowanie na cholinę wzrasta w sytuacjach rozdrażnienia i wzmożonego napięcia nerwowego oraz przy źle zbilansowanej diecie. Witamina B4 jest zalecana także w stanach przeciążenia wątroby na skutek stosowania nieprawidłowej diety, alkoholu lub leków. Większe zapotrzebowanie na witaminę B4 wykazują również:

  • kobiety w ciąży i karmiące piersią;
  • kobiety w wieku pomenopauzalnym;
  • sportowcy.

Źródła:

  1. Ylilauri M i inni. Associations of dietary choline intake with risk of incident dementia and with cognitive performance: the Kuopio Ischaemic Heart Disease Risk Factor Study. The American Journal of Clinical Nutrition, 2019
  2. Cornell University. More choline for pregnant, nursing women could reduce Down syndrome dysfunction, guard against dementia. ScienceDaily, 4 June 2010.
  3. Institute of Medicine. Food and Nutrition Board. Dietary Reference Intakes: Thiamin, Riboflavin, Niacin, Vitamin B6, Folate, Vitamin B12, Pantothenic Acid, Biotin, and Choline. Washington, DC: National Academy Press; 1998
  4. Bułhak-Jachymczyk B., Witaminy, [w:] Normy żywienia człowieka. Podstawy prewencji otyłości i chorób niezakaźnych, [red.] M. Jarosz, B. Bułhak-Jachymczyk, IŻŻ, PZWL Wydawnictwo Lekarskie, Warszawa, 2008, 172–232

Rekomendowane produkty Ostrovit

Lubisz ciasteczka?

Stosujemy je w sklepie do realizacji usług zgodnie z polityką prywatności. Mamy także produkty o smaku ciasteczek, może się skusisz?

Sprawdź produkty o smaku ciasteczek
Ciastko z kremem spróbuj!
Akceptuję
pixel